Devran’dan Leylan’a hedef gösterme, sansür, engelleme

Sanatçı Jülide Kural ve Ömer Şahin’in, HDP eski Eş genel Başkanı Selahattin Demirtaş’ın Devran isimli kitabını sahneye taşıması önce siyasetin gündemine dönüştü. 

Oyunu, Kadir İnanır, CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu’nun eşi Selvi Kılıçdaroğlu, İstanbul Büyükşehir Belediye (İBB) Başkanı Ekrem İmamoğlu’nun eşi Dilek İmamoğlu birlikte izlemiş, oyundaki bu yan yana geliş İçişleri Bakanı Süleyman Soylu, Vatan Partisi Genel Başkanı Doğu Perinçek ve MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli tarafından terör söylemlerine dönüştürülerek hedef haline getirilmişti.

Kadir İnanır’ı doğrudan hedef alan İçişleri Bakanı’na oyuncular tepki gösterirken Demirtaş’ın cezaevinde yazdığı öykü kitaplarının ve birden akla gelen Sakine Cansız’ın kitaplarının, İBB’ye ait İstanbul Kitapçısı’nda satılmış olması da trollerin kara propagandasına malzeme edildi. 

İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu, konuya dair şu açıklamayı yaptı: “Sayın Demirtaş’a ait kitap her yerde satılıyor. Devletin kurumları da buna dahil. Başka kitapçılarda da var. Olabilir de. Olmalıdır da. Kaldı ki bir kitabın yasak olup olmadığına karar verecek olan, bu ülkenin mahkemeleri, savcılıkları. Diğer kitapla ilgili olarak, 5 yıldır satışta olan bir kitap. Yeni değil. Ama gelen haklı tepkiler üzerine biz, o kitabın satışını sitemizden iptal ettik.”

Ancak sular durulmadı ve Demirtaş’ın kitaplarının satışı PTT’nin PTTAvm.com adlı alışveriş sitesinden kaldırıldı. Demirtaş’ın 22 Ocak’ta satışa sunulacak ilk romanı “Leylan”ı da hedef haline getiren tartışmalar Sakine Cansız’ın 2016 yılında mahkeme kararı ile toplatılan kitaplarına kadar uzandı.

Bunlarına üzerine ise çeşitli yayınevleri, Demirtaş’ın 22 Ocak’ta Dipnot Yayınları’ndan çıkacak olan ilk romanı “Leylan” için destek mesajları paylaştı.

Yayımlanan mesajlardan bazıları şöyle:

Yordam Kitap: “Siyasetçi ve yazar Selahattin Demirtaş’ın kitaplarının satışını engellemek için yürütülen kampanyayı ve yasakçı anlayışı kınıyor, ünlü Alman şairi H. Heine’nin sözlerini hatırlatıyoruz: ‘Bugün kitapları yakan, yarın insanları da yakar.’ Yayıncısı Dipnot’a başarılar diliyoruz.”

Avesta Yayınları: “Selahattin Demirtaş’ın daha yayımlanmamış romanına ilişkin yapılan birtakım tartışmalar, düşünce özgürlüğünün çerçevesini aşıyor, doğrudan düşünce ve ifade özgürlüğüne ve onu yayma hakkına bir müdahaledir. Dipnot Yayınları’nın yanındayız.”

Telos Yayınları: “Selahattin Demirtaş’ın kitaplarının satışını engellemeye yönelik kampanyayı hayli tehlikeli buluyoruz. Bugün Demirtaş şahsında cisimleşen yasakçılık ve sansürün, bu coğrafyada yıllarca uygulandığı ve hiçbir olumlu sonuç getirmediği unutulmamalı. Dipnot’a başarılar diliyoruz”

Tekin Yayınevi: “Düşüncenin ifade edilmesi, yayılması ve yayımlanması için aynı çatı altında birlikte mücadele ettiğimiz, dostumuz Dipnot Yayınevi’nin yanındayız… Her alanda ve her mecrada #Leylan’ı satarız! Kimse canını sıkmasın.”

Versus&Aylak Kitap: “Selahattin Demirtaş’ın kitabı yayın duyurusu yapıldığı andan itibaren dağıtımının engellenmesi yönünde saldırılara maruz kalıyor. Düşünce ve ifade özgürlüğüne konulmaya çalışılan sınırlara karşı yayıncı dostumuz Dipnot Yayınları’nın yanındayız. ”

Konu hakkında açıklama yapan Yayıncılar Birliği Yönetim Kurulu Başkanı Kenan Kocatürk, ‘12 Eylül dönemine mi döneceğiz’ diye tepki gösterdi.

Kitabı basan Dipnot’un Genel Yayın Yönetmeni  Emirali Türkmen de konuya ilişkin Tükenmez Haber’den Denizcan Akar’a konuştu. Türkmen şunları söyledi:

“Yani bazen kara mizahın bile az kaldığı vakit. Gülsek gülemiyoruz, ağlasak ağlayamıyoruz. Siyasi iktidar sürekli gerilim üretiyor. Selahattin Demirtaş’ın kitabı olan Seher, 2017’de çıktı. Türkiye’nin en çok satan on kitabından bir tanesi. 14 ayrı dilde yayımlanmış. Başka dilde yayımlayan yayınevleri de dünyanın en büyükleri. Penguen mesela. Tiyatrocular da öyküler yapıyor. Bundan normal ne olabilir ki? Siyasi iktidarın temsilcilerini dinleyince bu memlekette yayıncılık yapmak bile eziyet diye düşünüyor insan. Yazmaktan ülkenin bölünmeyeceğini biliyoruz.”

4 Kasım 2016 tarihinden bu yana Edirne F Tipi Cezaevi’nde tutuklu bulunan Demirtaş, cezaevinde geçirdiği dönem süresince Dipnot Yayınları’ndan çıkan “Seher” ve İletişim Yayınları’ndan çıkan “Devran” adlı iki öykü kitabı yazıp yayımlamıştı.