Isparta’da sansürlenen İhsan Eliaçık’a destek

Isparta Kitap Fuarı’na katılmasının engellendiğini sosyal medyada duyuran R. İhsan Eliaçık’a Tekin Yayınevi ve yayınevinin yazarları Ataol Behramoğlu, Hanefi Avcı, Enver Aysever ve İbrahim Kaboğlu’ndan da destek geldi. Fuarı boykot eden yayınevi ve yazarlarına ek olarak Türkiye Yayıncılar Birliği (TYB) de bir basın açıklamasıyla yasağı kınadı.

Geçtiğimiz yıl Kayseri’deki kitap fuarında saldırıya uğrayan, daha sonra ise onur konuğu olarak davet edildiği Trakya Kitap Fuarı’nda sansürlenen Eliaçık, 2-11 Mart tarihleri arasında gerçekleşecek Isparta Kitap Fuarı’nda yasaklandığını sosyal medyada şu paylaşımla duyurdu: “Haftasonu Isparta Kitap Fuarı’na gidecektim. Devlet Bahçeli, listeye bakıp ismimin üstünü çizerek MHP’li belediye başkanına ‘fuara sokmayın’ talimatı vermiş. En iyi bildiğiniz şey yasakçılık zaten. Belediyeler, fuarlar da babanızın çiftliği. Siz busunuz.”

Tekin Yayınevi, yazarı Eliaçık’a uygulanan yasağı kınadığı basın açıklamasında, “Yazarlarımızdan R. İhsan Eliaçık, program afişlerinde yer aldığı halde fuara katılımı engellenmiştir. Ataol Behramoğlu, Hanefi Avcı, Enver Aysever ve İbrahim Kaboğlu’nun önceden ilan edilen imza ve söyleşi programlarının bu nedenle yapılmayacağını kamuoyuyla paylaşıyoruz. Düşünce ve ifade özgürlüğünün kitap fuarlarında dahi kısıtlanıyor olması, yazarların okurlarıyla buluşmasının engellenmesi kabul edilemez. Yayınevi olarak bu yasakçı zihniyeti ve tutumu yazarlarımızla birlikte kınıyoruz” ifadelerine yer verdi.

Eliaçık’a Türkiye Yayıncılar Birliği’nden de destek geldi. TYB basın açıklamasında, “Isparta Kitap Fuarı’nın düzenleyicisi Isparta Belediyesi’ni ve tüm kurum ve kuruluşları ifade özgürlüğü alanında daha titiz ve sorumlu davranmaya, demokratik toplum ilkesine zarar veren yasaklayıcı tutumlardan uzak durmaya davet ediyoruz” çağrısında bulundu.

TYB’nin açıklamasının tamamı şöyle: “Üyelerimizden Tekin Yayınevi bu yıl ikincisi yapılacak olan, belediyenin düzenlediği Isparta Kitap Fuarı’na katılmayı planlamış, yazarlarından R. İhsan Eliaçık’ın da fotoğrafı bulunan program afişleri, Belediye Başkanı’nın Twitter hesabından 17 Şubat’ta paylaşılmıştır. Ancak 25 Şubat’ta fuar organizasyon firması tarafından yayınevine Eliaçık’ın fuara katılmasının istenmediği bildirilmiştir. Bunun üzerine yayınevi diğer yazarları Ataol Behramoğlu, İbrahim Kaboğlu, Enver Aysever ve Hanefi Avcı’yla görüşerek fuardan çekilme kararı almış ve bir basın açıklaması yayınlamıştır.

Geçtiğimiz yıl yine Tekin Yayınevi’nin yazarlarından R. İhsan Eliaçık ve İbrahim Ö. Kaboğlu’nun Kayseri Büyükşehir Belediyesi’nin düzenlediği Kayseri Kitap Fuarı’na katılmaları belediyenin verdiği talimat nedeniyle yasaklanmıştı. Karara tepki olarak memleketi Kayseri’de düzenlenen bu fuara gitme kararı alan Eliaçık’ı fuar girişinde organize olmuş bir grup sivil vatandaş ve çok sayıda polisin beklediği görülmüştü. Eliaçık giriş yapmak istediğinde kalabalık grup kendisine polise rağmen sözlü saldırıda bulunmuştu. Eliaçık daha sonra onur konuğu olacağı söylenen, Çorlu’daki Trakya Kitap ve Eğitim Fuarı programından da son anda çıkarılmış, kararın Kalkınma Ajansı’nın fuara desteğini çekmesi nedeniyle alındığı ileri sürülmüştü.

Kitap fuarlarının yerel yönetimler ve devlet kurumlarındaki yöneticilerin siyasi görüşlerine göre aldıkları keyfi kararlarla, beğenmedikleri bazı yazarlara “kapatılması” vakaları, yazarların okurlarıyla buluşmasının kurumlarca engellenmesi biz yayıncılar için çok üzücü ve endişe vericidir. İfade özgürlüğü, çeşitli araçlarla düşünce ve kanaatleri açıklama, yorumlama; bilgi, haber ve eleştirilerin yayın ve dağıtım haklarını kapsar. Aynı zamanda düşüncenin iletilmesini ve dolaşımını gerçekleştirerek bireyin ve toplumun bilgilenmesini de sağlar. Yazarlara fuarları yasaklama tavrı ifade ve yayınlama özgürlüğünün ihlalidir. Ayrıca yazarların bu şekilde ayıklanarak “uygun”, “uygun değil” diye etiketlenmesi okuma zevkini öldürür, okuma kültürü seferberliğine zarar verir. Bu tür vakalarda elbette yayınevleri de fiilen cezalandırılmaktadır ki bunun sektörümüzün ekonomik büyümesini sağlayan serbest rekabet ilkelerine açıkça aykırı olduğu görülmelidir.

Kitap fuarları özellikle Anadolu illerindeki halkımız için yeni çıkan kitaplarla ve sevdikleri yazarlarla buluşarak okuma coşkusunu gönülden hissettikleri özel mekanlardır, bu yönüyle sadece ticari değil kültürel bir işlev görürler. Isparta Kitap Fuarı’nın düzenleyicisi Isparta Belediyesi’ni ve tüm kurum ve kuruluşları ifade özgürlüğü alanında daha titiz ve sorumlu davranmaya, demokratik toplum ilkesine zarar veren yasaklayıcı tutumlardan uzak durmaya davet ediyoruz.”